اتهام اوکراین به اسرائیل؛ غلات «دزدیدهشده» چگونه به بحران دیپلماتیک بدل میشود؟
منبع تصویر، Getty
آندری سیبیها، وزیر امور خارجه اوکراین اعلام کرد که یک کشتی دیگر حامل غله اوکراینی به بندر حیفای اسرائیل رسیده است؛ غلهای که به گفته کییف، روسیه آن را از مناطق اشغالی خارج کرده است.
رئیسجمهوری اوکراین، ولودیمیر زلنسکی، نیز گفت کشورش در حال آمادهسازی تحریمهایی علیه افراد و نهادهای دخیل در این تجارت است. با این حال، مقامهای اسرائیلی میگویند اوکراین مدارک کافی برای اثبات این اتهامها ارائه نکرده است.
آقای زلنسکی گفت: «در همه کشورهای قانونمدار، خرید اموال دزدی پیامد حقوقی دارد. این موضوع درباره غلاتی که روسیه دزدیده نیز صدق میکند. اکنون کشتی دیگری با چنین محمولهای وارد یکی از بنادر اسرائیل شده و آماده تخلیه است».
او گفت «این اقدام نه تجارت عادی است و نه میتوان آن را عادی جلوه داد» و افزود مقامهای اسرائیل نمیتوانند از اینکه چه کشتیهایی با چه محمولههایی وارد بنادر این کشور میشوند، بیخبر باشند.
رئیسجمهوری اوکراین مدعی شد روسیه بهطور سیستماتیک غلات مناطق اشغالی اوکراین را مصادره میکند و انتقال آن را از طریق افراد مرتبط سازماندهی میکند.
وزیر امور خارجه اوکراین هم گفته است کشورش پس از ورود کشتی قبلی نیز پاسخ مناسبی از اسرائیل دریافت نکرد.
رئیسجمهور اوکراین گفته است این کشور در حال آمادهسازی تحریمهایی علیه افرادی است که در انتقال و خرید این غلات دخیلاند و از آن سود میبرند.
صبح ۲۸ آوریل، سفیر اسرائیل به وزارت امور خارجه اوکراین احضار شد و یادداشت اعتراضی دریافت کرد. وزارت خارجه اوکراین گفت این موارد حادثههایی پراکنده نیستند، بلکه «رویهای نظاممند است که نشانههایی از کمک آگاهانه به فعالیت اقتصادی غیرقانونی مرتبط با اشغال موقت سرزمینهای اوکراین و نیز دور زدن تحریمها» در آن دیده میشود.
اوکراین از طرف اسرائیلی خواسته است فوری وارد عمل شود و واردات غلات دزدیدهشده را متوقف کند.
اما اسرائیل میگوید شواهد کافی برای اثبات این اتهامها ارائه نشده است.
منبع تصویر، AHMAD GHARABLI/AFP via Getty Images
اوکراین از اسرائیل خواسته است از پذیرش چنین غلاتی خودداری کند و سخنگوی وزارت امور خارجه اوکراین گفته است غلات دزدیدهشده اوکراین با سازوکاری مشابه به مصر و الجزایر هم منتقل میشود.
بهگفته سازمان اطلاعات خارجی اوکراین، روسیه غلات کشتشده در مناطق اشغالی اوکراین را خارج میکند و در بازارهای خارجی با عنوان صادرات روسیه میفروشد. اوکراین میگوید در سال ۲۰۲۵ ممکن است بیش از ۲ میلیون تن غلات از این مناطق خارج شده باشد.
سازمان اطلاعات اوکراین میگوید: «روسیه برای دور زدن تحریمها در محدوده بارگیری دریایی، دست به انتقال کشتیبهکشتی میزند و از کشتیهایی استفاده میکند که برای نگهداری و جابهجایی واسطهای بار به کار گرفته میشوند. این روش به روسیه امکان میدهد منشا واقعی غلات را پنهان کند».
روزنامه اسرائیلی هاآرتص گفته است انتقال غلات دزدیدهشده از مناطق اشغالی اوکراین به اسرائیل، به رویهای نظاممند تبدیل شده است.
آیا اسرائیل غلات دزدیدهشده را تحویل میگیرد؟
تحقیقی از روزنامه اسرائیلی هاآرتص نشان میدهد از سال ۲۰۲۳ تاکنون، دستکم دو کشتی حامل غلات دزدیدهشده به اسرائیل رسیدهاند و حداقل یکی از آنها تخلیه شده است.
در این گزارش آمده است: «این موضوع با استناد به اسناد، تحلیل دادههای ردیابی کشتیها و تصاویر ماهوارهای که هاآرتص به آنها دست یافته، تایید میشود».
به گفته خبرنگاران، دستکم هفت کشتی دیگر هم شناسایی شدهاند که رفتار مشکوک آنها حاکی از تلاش برای پنهان کردن منشا غلات است.
هاآرتص همچنین مینویسد در اسنادی که مقامهای روسی در بنادر اشغالی اوکراین ثبت کردهاند، نام اسرائیل بهعنوان مقصد بیش از ۳۰ محموله کالای دزدیدهشده آمده است.
این موضوع در اسرائیل تحت بررسی است
منبع تصویر، AHMAD GHARABLI/AFP via Getty Images
گزیدهای از مهمترین خبرها، گزارشهای میدانی و گفتوگوهای اختصاصی را هر هفته در ایمیل خود دریافت کنید.
اینجا مشترک شوید
پایان % title %
گیدئون سعر، وزیر امور خارجه اسرائیل، گفت اتهامهای مطرحشده علیه کشورش با شواهد کافی پشتیبانی نشده است.
او در پیامی در شبکه ایکس تاکید کرد روابط دیپلماتیک میان کشورهای دوست نباید از طریق رسانهها یا شبکههای اجتماعی دنبال شود و افزود: «هیچ مدرکی برای تایید این اتهامها ارائه نشده است».
او تاکید کرد این موضوع در اسرائیل بررسی خواهد شد.
وزارت امور خارجه اوکراین گفته است منشا این غلات بهطور دقیق شناسایی شده و شیوههای پنهان کردن آن، از جمله انتقال کشتیبهکشتی در دریای سیاه، برای نهادهای مسئول در اسرائیل کاملا روشن است.
اوکراین همچنین میگوید اسرائیل درخواستهای رسمی کییف را نادیده گرفته است؛ از جمله درخواست برای توقیف کشتیها و محمولهها. به گفته طرف اوکراینی، این بیاعتنایی «راه را برای عرضه غلات دزدیدهشده اوکراین در قالب تجارت قانونی باز میکند».
وزارت امور خارجه اوکراین میگوید این کشور از ۲۳ مارس، از طریق کانالهای غیرعلنی، موضوع غلات دزدیدهشده را با اسرائیل در میان گذاشته است و این درخواستها بارها تکرار شدهاند.
سخنگوی وزارت امور خارجه اوکراین افزود اسرائیل با گذشت یک ماه پاسخ داده و در پاسخ خود اعلام کرده است که در قبال این غلات هیچ اقدامی نخواهد کرد.
وزارت امور خارجه اوکراین ابراز امیدواری کرده است که اسرائیل سرانجام به درخواستهای کییف توجه کند.
«سیلی از سوی اسرائیل»
وزارت امور خارجه اوکراین در ۲۸ آوریل از وضعیتی انتقاد کرد که آن را «ناهمخوانی غیرقابل قبول» خواند.
این وزارتخانه گفت اوکراین از امنیت اسرائیل حمایت کرده و در برابر تهدیدهای مرتبط با ایران موضع گرفته، اما به گفته کییف، «اسرائیل عملا اجازه میدهد غلات اوکراینی که روسیه دزدیده است، وارد این کشور شود».
پیشتر باراک راوید، خبرنگار وبسایت آکسیوس، به نقل از منابع دیپلماتیک اوکراینی نوشته بود که ماجرای غلات ممکن است روابط اوکراین و اسرائیل را وارد بحران کند.
او در گزارش خود به کشتی «پانورمیتیس» اشاره کرده بود؛ کشتیای که گفته میشود حامل گندم دزدیدهشده از مناطق اشغالی اوکراین است.
یک منبع اوکراینی گفت: «اگر این کشتی و محموله آن پذیرفته شوند، ما حق خود برای استفاده از همه ابزارهای دیپلماتیک و حقوقی بینالمللی را محفوظ میدانیم».
به گفته این منبع، اسرائیل همچنان درخواستهای اوکراین درباره کشتی قبلی را نادیده میگیرد؛ همان کشتی که گندم دزدیدهشده از مناطق اشغالی اوکراین را در بندر حیفا تخلیه کرده است.
این منبع افزود: «با توجه به حسن نیتی که اوکراین در قبال اسرائیل نشان داده است، از بهرسمیت شناختن سپاه پاسداران بهعنوان یک سازمان تروریستی تا محکوم کردن یهودستیزی، این اقدام بهمنزله سیلی به اوکراین است. سود بردن از اموال دزدیدهشده در شان اسرائیل نیست».
اتحادیه اروپا، ایالات متحده و بریتانیا پیشتر تحریمهایی را علیه کشتیها، افراد و شرکتهای روسی اعمال کردهاند که در صادرات گندم دزدیدهشده از مناطق اشغالی اوکراین نقش دارند.
