چرا زنان بیشتری در چین به پوشیدن لباس‌های مردانه روی آورده‌اند؟

با نزدیک شدن تابستان، ککسین هنگام مرتب کردن لباس‌هایش متوجه تغییری شد: تعداد لباس‌های «مردانه» او اکنون از لباس‌های زنانه‌اش بیشتر شده بود. پیراهن‌ها، تی‌شرت‌ها و شلوارک‌ها برای دوست‌پسر یا پدرش خریده نشده بودند، بلکه برای خودش بودند.

ککسین تنها نیست. شمار فزاینده‌ای از زنان جوان چینی، چه در حلقه دوستان او و چه در فضای آنلاین، می‌گویند به دلایلی مشابه از جمله کیفیت بهتر، قیمت پایین‌تر، راحتی بیشتر و شرمسارسازی کمتر درباره بدن، به پوشیدن لباس‌های مردانه روی آورده‌اند.

اما چه چیزی محرک این روند است؟

در شیائوهونگشو، اپلیکیشن محبوب شبکه اجتماعی چینی که با نام ردنوت نیز شناخته می‌شود، برچسب «زنان در لباس مردانه» بیش از ۸۲ میلیون بازدید داشته است، در حالی که برچسب «پوشش بدون جنسیت» از ۹۰ میلیون بازدید فراتر رفته است.

پست‌های مربوط به این موضوع به سرعت افزایش یافته‌اند و اغلب درباره مزایای لباس‌های مردانه صحبت می‌کنند. مزایایی مانند استفاده بیشتر از پنبه و کتان، برش‌های ساده‌تر، جیب‌های بزرگ‌تر، درزهای نرم‌تر، پرداخت بهتر و قیمت‌های پایین‌تر.

ککسین به یاد می‌آورد که این تغییر در کمد لباسش در سال ۲۰۲۳ آغاز شد. زمانی که صفحه پیشنهادی دویین او (نسخه داخلی تیک‌تاک در چین) پخش‌های زنده فروش تی‌شرت مردانه را به او نشان می‌داد.

در ابتدا این موضوع برایش گیج‌کننده بود. او هرگز برای پدر یا دوست‌ پسرش خرید نمی‌کرد، پس چرا الگوریتم چنین محتوایی را به او پیشنهاد می‌داد؟

ککسین تصور می‌کرد این یک خطای سیستمی است، تا اینکه روزی هنگام رفتن به دستشویی، تلفنش را به طور اتفاقی روی یک پخش زنده فروش لباس روشن گذاشت.

«دخترها می‌توانند این را در سایز کوچک‌تر بخرند و خودشان بپوشند.»، «این لباس بدون جنسیت است؛ زنان هم می‌توانند آن را بپوشند.»

این جملات ظرف چند دقیقه بارها و بارها تکرار می‌شد.

در مقایسه با پخش‌های زنده‌ای که زنان را هدف قرار می‌دهند و اغلب بر لاغر نشان دادن، پنهان کردن نقص‌های ادعایی یا ارائه تصویری ظریف و زنانه تاکید دارند، این یکی بر کیفیت پارچه و مواد اولیه تمرکز داشت.

او می‌گوید: «این واقعا برای من جذاب بود. هیچ‌وقت نفهمیده‌ام چرا لباس‌های زنانه مدام استانداردهای رایج زیبایی را تبلیغ می‌کنند، به‌ویژه وقتی طراحی‌هایشان اغلب راحت نیست.»

قیمت نیز عامل مهمی بود: قیمت بیشتر این پیراهن‌ها کمتر از ۱۰۰ یوان (۱۴ دلار، ۱۱ پوند) بود. حتی اگر مجبور می‌شد آن‌ها را پس بدهد، ریسک زیادی احساس نمی‌کرد.

او نخستین تی‌شرت «مردانه» خود را خرید و شگفت‌زده شد. این لباس نسبت به لباس‌های زنانه‌ای که پیش‌تر با سه برابر این قیمت خریده بود، راحت‌تر، ضخیم‌تر و قابل تنفس‌تر بود.

طولی نکشید که خرید لباس‌های مردانه بیشتری را آغاز کرد و احساس ناخوشایندی که انتظار داشت از پوشیدن آن‌ها داشته باشد، هرگز به وجود نیامد.

او می‌گوید با گذشت زمان، این لباس‌ها به تدریج کمدش را تصرف کردند.

خرج کمتر

این روند همچنین در شرایطی رخ می‌دهد که اقتصاد مصرف‌کننده در چین از زمان پایان محدودیت‌های کووید در اواخر سال ۲۰۲۲ ضعیف بوده است.

برای کارمندانی مانند ککسین که در شانگهای با برنامه کاری سنگین «۹۹۶» (از ساعت ۹ صبح تا ۹ شب، شش روز در هفته) کار می‌کند، احتیاط مالی به یک هنجار تبدیل شده است.

او تمایل کمتری به تغییر شغل دارد و همچنین کمتر حاضر است برای نیازهای اساسی مانند پوشاک هزینه‌های سنگین بپردازد.

در چنین شرایطی، برخی مصرف‌کنندگان به روندهای موسوم به «مصرف معکوس» روی آورده‌اند. یعنی ارزش و دوام را بر مد سریع ترجیح می‌دهند.

ککسین می‌گوید: «اگر چیزی اندازه نباشد، پس دادن آن آسان است. دیگر دلیلی نمی‌بینم که برای لباس‌ها پول زیادی خرج کنم. به هر حال به ندرت لباسی را بیش از یک فصل می‌پوشم.»

مشکل سایزبندی

برای بسیاری از افراد، این تغییر کمتر به بیان دیدگاه درباره جنسیت مربوط می‌شود و بیشتر جنبه عملی دارد. سایزبندی یکی از جنبه‌های لباس زنانه در چین است که بیشترین انتقادها را به خود اختصاص داده است.

در شبکه‌های اجتماعی مانند دویین و شیائوهونگشو، اینفلوئنسرهای لاغر اندام اغلب نشان می‌دهند که حتی سایزهای به اصطلاح بزرگ نیز به زحمت اندازه آن‌ها می‌شود. لباس‌های دارای برچسب ایکس ال(خیلی بزرگ) که حتی از ران پا عبور نمی‌کنند یا سیستم‌های سایزبندی‌ای که زنان نسبتا لاغر را در کوچک‌ترین دسته‌بندی‌ها قرار می‌دهند. در همین حال، زنان قد بلند به سرعت به سمت سایزهای بزرگ‌تر هدایت می‌شوند.

در یکی از ویدیوهای پربازدید، یک وبلاگ‌نویس یک بلوز سایز بزرگ را به سگ پودل خود می‌پوشاند و لباس کاملا اندازه او می‌شود.

خانم لی، وکیل ساکن شانگهای که خواست تنها با نام خانوادگی‌اش معرفی شود، می‌گوید از همان سال‌های نخست به لباس مردانه روی آورد زیرا لباس‌های زنانه به ندرت اندازه او بودند. قد او ۱۷۰ سانتی‌متر است و شانه‌های پهنی دارد.

او می‌گوید تا زمانی که برای تحصیل به اروپا نرفت، متوجه نشد که یک سایز استاندارد متوسط می‌تواند کاملا اندازه او باشد.

او می‌گوید: «به نظر می‌رسد لباس‌های زنانه اینجا برای افرادی با فرم بدنی من ساخته نشده‌اند.»

او همچنین به جنبه کاربردی لباس‌های مردانه اشاره می‌کند: یک شلوار مردانه سایز متوسط می‌تواند بدون آنکه بر فرم لباس اثر بگذارد، یک تبلت ۱۱ اینچی و یک کتاب را در جیب‌های خود جای دهد.

او می‌گوید: «کدام لباس زنانه چنین کاری می‌کند؟ حتی حمل یک رژ لب هم ممکن است شما را حجیم نشان دهد.»

فشارهای صنعت

به گفته وانگ، طراح یک برند پوشاک متوسط، مشکلات مربوط به سایزبندی و کیفیت، بازتاب‌دهنده فشارهای گسترده‌تری در صنعت هستند.

بخش پوشاک چین از زمان همه‌گیری کرونا به شکل چشمگیری کوچک‌تر شده است و تولید و صادرات آن کاهش یافته‌اند. رشد خرده‌فروشی نیز به شدت کند شده و در سال ۲۰۲۴ تنها یک دهم درصد افزایش یافته است، در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۳ حدود ۱۵ درصد بود.

شرکت‌ها اکنون طرح‌های جدید کمتری تولید می‌کنند و مصرف‌کنندگانی که از قبل لباس‌های زیادی دارند نیز خرید خود را کاهش داده‌اند.

برای کاهش هزینه‌ها، برخی برندها اکنون به جای طراحی الگوهای اختصاصی خود، الگوهای آماده را از جنوب شرق آسیا خریداری می‌کنند.

اما این طرح‌ها اغلب با فرم بدن چینی‌ها سازگار نیستند و به نامناسب بودن اندازه‌ها و گسترش لباس‌های زنانه موسوم به «سایز کودک» دامن می‌زنند.

انتخاب‌های طراحی همچنین تحت تاثیر ملاحظات اقتصادی هستند. تولید لباس برای اندام‌های لاغرتر ارزان‌تر و آسان‌تر است، در حالی که سایزهای بزرگ‌تر به برش و دوخت پیچیده‌تر و هزینه‌های بالاتری نیاز دارند.

خانم وانگ می‌گوید: «اگر فروش ۲۰ لباس سایز بزرگ به اندازه فروش ۲۰۰ لباس سایز متوسط هزینه داشته باشد، شرکت‌ها به سادگی تولید سایزهای بزرگ را کنار می‌گذارند.»

او می‌افزاید با افزایش شدید هزینه پارچه، تولیدکنندگان بار دیگر با فشار روبه‌رو شده‌اند و هشدار می‌دهد که نتیجه آن احتمالا در سال آینده لباس‌هایی حتی نازک‌تر خواهند بود.

برای خریدارانی مانند ککسین، این موضوع ممکن است تنها روندی را که هم‌اکنون در حال تغییر دادن محتویات کمد لباس اوست، شتاب بیشتری ببخشد.