آمریکا و بازگشت چرخه آشنای خشونت سیاسی؛ تندتر از همیشه

برای بسیاری از حاضران در ضیافت شام انجمن خبرنگاران کاخ سفید، این صحنه به‌طرزی دردناک آشنا بود: صدای شلیک گلوله، آشفتگی و هراس، و این احساس که روال عادی امور ناگهان و با خشونت برهم خورده است.

اریکا کرک، همسر چارلی کرک، فعال محافظه‌کاری که سپتامبر گذشته هدف گلوله قرار گرفت و کشته شد، اشک می‌ریخت. استیو اسکالیس، نماینده کنگره و رهبر اکثریت مجلس نمایندگان، که در سال ۲۰۱۷ در تیراندازی هنگام تمرین بیسبال با هم‌تیمی‌های جمهوری‌خواهش به‌شدت و تا مرز مرگ زخمی شد، با همراهی نیروهای امنیتی از سالن بیرون برده شد.

رابرت اف کندی جونیور، وزیر بهداشت، نیز با اسکورت امنیتی از سالن خارج شد. پدر و عموی او هر دو با گلوله ترور شدند.

بسیاری از خبرنگاران حاضر در مراسم، پیش‌تر در گردهمایی سال ۲۰۲۴ ترامپ در باتلر پنسیلوانیا هم بودند. در آن گردهمایی، مهاجمی به سوی دونالد ترامپ تیراندازی کرد؛ گلوله گوش او را خراش داد و کمی بعد، ضارب با شلیک تک‌تیرانداز سرویس مخفی کشته شد.

در آمریکای امروز، خشونت سیاسی به طوفانی همیشگی بدل شده است؛ طوفانی که می‌تواند هر لحظه و در هر نقطه‌ای رخ دهد.

شامگاه شنبه سومین بار بود که ترامپ به‌طور مستقیم هدف قرار می‌گرفت؛ پیش‌تر نیز حمله باتلر و یک تلاش دیگر در سال ۲۰۲۴ در باشگاه گلف او در پالم‌بیچ رخ داده بود. در حادثه‌ای جداگانه، سرویس مخفی مردی مسلح را که قصد داشت وارد باشگاه مارالاگو متعلق به ترامپ شود، کشت، هرچند رئیس‌جمهور در آن زمان در فلوریدا حضور نداشت.

این حوادث آن‌قدر تکرار شده‌اند که حالا تقریبا شکل یک روال به خود گرفته‌اند.

دونالد ترامپ، با لحنی تامل‌آمیز، از وحدت و آرام‌تر شدن فضای سیاسی سخن می‌گوید. رسانه‌ها از احتمال شکل‌گیری «لحنی تازه» در سخنان رئیس‌جمهور می‌نویسند. اما در نهایت، شکاف‌های حزبی دوباره سر باز می‌کند و اغلب، خود ترامپ است که در این مسیر پیشگام می‌شود.

این هفته، همین چرخه با سرعت و شدتی بیشتر تکرار شد.

ترامپ شامگاه شنبه خواستار وحدت شد.

وال‌استریت ژورنال در سرمقاله‌ای نوشت: «منتقدان فراوان او باید بپذیرند که سخنانش در نشست خبری اواخر شنبه در کاخ سفید، لحن مناسبی از قدردانی و همدلی داشت.»

اما شامگاه یکشنبه، ترامپ در گفت‌وگو با برنامه «۶۰ دقیقه» شبکه سی‌بی‌اس، دموکرات‌ها را متهم کرد که فضایی ساخته‌اند که به این تیراندازی دامن زده است. سپس در واکنش به پرسش نورا اودانل، مجری برنامه، درباره بیانیه‌ای که گفته می‌شود از سوی ضارب مظنون نوشته شده بود، او را «مایه شرمساری» و «وحشتناک» توصیف کرد.

در همین حال، اهداف سیاسی ترامپ و متحدان جمهوری‌خواه او هم به‌سرعت روشن‌تر شد. برخی در جناح چپ، با نگرانی از سرکوب آزادی بیان یا فعالیت‌های دموکرات‌ها، نظریه‌های توطئه بی‌اساسی را مطرح کردند و گفتند این حمله تلاشی برای تقویت جایگاه رئیس‌جمهور بوده است.

اما واکنش ترامپ از زمان این تیراندازی، عمدتا بر کنار زدن موانع ساخت سالن بزرگی در کاخ سفید متمرکز بوده است؛ سالنی که قرار است در محل پیشین بخش شرقی این ساختمان ساخته شود.

او روز یکشنبه در شبکه‌های اجتماعی نوشت حادثه شنبه «دقیقا همان دلیلی» است که او خواهان ساخت این سالن شده است.

برت شومیت، معاون دادستان کل، در نامه‌ای به گروه حفاظت از میراث تاریخی که قانونی بودن ساخت این سالن را به چالش کشیده، نوشت این سازه امنیت رئیس‌جمهور را تامین خواهد کرد.

او نوشت: «شکایت شما جان رئیس‌جمهور، خانواده او و کارکنانش را در معرض خطری جدی قرار می‌دهد.»

چند جمهوری‌خواه در کنگره نیز وعده دادند طرحی ارائه کنند که به‌صراحت مجوز ساخت این سالن را صادر کند.

مایک جانسون، رئیس مجلس نمایندگان، در گفت‌وگو با فاکس‌نیوز، در اشاره به شام خبرنگاران گفت: «این سالن راه‌حلی برای این مسئله خواهد بود. این مکان محیطی امن برای برگزاری چنین رویدادهایی فراهم می‌کند.»

روشن نیست انجمن خبرنگاران کاخ سفید، که برگزارکننده این شام خیریه است، بخواهد رئیس‌جمهور میزبان مراسم سالانه‌ای باشد که او به‌طور سنتی مهمان آن بوده است. گذشته از این، حتی اگر سالنی با تدابیر امنیتی شدید در اختیار باشد، روسای‌جمهور معمولا برای سخنرانی، برنامه‌های جمع‌آوری کمک مالی و دیگر برنامه‌های عمومی، به نقاط مختلف آمریکا سفر می‌کنند.

ساخت یک سالن، به‌تنهایی، نگرانی‌های امنیتی برخاسته از حادثه شنبه را برطرف نمی‌کند. از جمله این پرسش‌ها مطرح است که چگونه یک فرد توانسته با سلاح وارد ساختمانی شود که میزبان رئیس‌جمهور و مقام‌های ارشد دولت بوده است، آیا محدوده امنیتی تعیین‌شده از سوی سرویس مخفی آمریکا کافی بوده، و آیا مهمانان در بخش‌های دیگر هتل هم باید بازرسی می‌شدند.

به گفته یک مقام ارشد دولت، سوزی وایلز، رئیس دفتر کاخ سفید، قرار است اوایل این هفته با مقام‌های سرویس مخفی دیدار کند تا «پروتکل‌ها و رویه‌های مربوط به رویدادهای مهم» با حضور رئیس‌جمهور را بررسی کنند؛ از جمله مراسم دویست‌وپنجاهمین سالگرد تاسیس آمریکا که تابستان امسال برگزار می‌شود.

پس از تیراندازی باتلر در محل برگزاری یک نمایشگاه در نزدیکی پیتسبرگ، دونالد ترامپ حضور در تجمع‌های روباز را به‌شدت کاهش داده است. او از زمان ورود به کاخ سفید، ترجیح داده در پایگاه‌های نظامی امن ظاهر شود و سخنرانی‌ها و نشست‌های محدودتری برگزار کند. برنامه‌های بزرگ‌تر نیز به فضاهای سرپوشیده منتقل شده‌اند؛ فضاهایی که کنترل و بازرسی حاضران در آن‌ها برای سرویس مخفی آسان‌تر است.

اما با نزدیک شدن به انتخابات میان‌دوره‌ای، فشار بر او افزایش خواهد یافت تا به صحنه کارزار انتخاباتی بازگردد و حامیانش را، که معمولا در غیاب نام او در برگه رای مشارکت کمتری دارند، به حضور در پای صندوق‌ها ترغیب کند.

چنین رویکردی که بر احتیاط و محدودسازی تکیه دارد، شاید امنیت بیشتری برای رئیس‌جمهور فراهم کند، اما می‌تواند بهایی سیاسی به‌همراه داشته باشد.