واکنش‌ گسترده قانون‌گذاران آمریکا به تفاهم‌نامه صلح با ایران؛ «ریگان در گور خود لرزید»

منتشر شده در
زمان مطالعه: ۵ دقیقه

تفاهم‌نامه صلح ایران و آمریکا برای پایان دادن به جنگ واکنش‌های گسترده‌ای را در آمریکا در پی داشته است و این تفاهم‌نامه با انتقاد نمایندگان دموکرات و بعضی از اعضای حزب جمهوری‌خواه، روبرو شده است. بعضی از این منتقدان می‌گویند که این توافق به اندازه کافی برنامه هسته‌ای ایران را محدود نمی‌کند و همچنین به ایران امکان می‌دهد که همچنان از تنگه هرمز به عنوان ابزار فشار استفاده کند.

مایک پنس، معاون سابق رئیس‌جمهور آمریکا، در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: این تفاهم‌نامه «بوی نوعی مماشات را می‌دهد که دولت ما مخالف آن در توافق هسته‌ای اوباما و ایران بود.»

مایک پنس، که در دوران اول ریاست جمهور دونالد ترامپ معاون او بود، به فاکس نیوز گفت که این توافق هیچ تعهدی به برچیدن برنامه هسته‌ای ایران یا «پایان دادن به حمایت از گروه‌های نیابتی تروریستی» در بر ندارد.

بیل کسیدی، سناتور جمهوری‌خواه از ایالت لوئیزیانا که اخیرا در رقابت برای حفظ کرسی خود از نامزد مورد حمایت دونالد ترامپ شکست خورد، گفت: ««ریگان در گور خود می‌لرزد. این بزرگ‌ترین اشتباه سیاست خارجی آمریکا در چند دهه اخیر است.»

این سناتور جمهوری‌خواه همچنین گفت که ایران «فهمیده است که تهدید تنگه هرمز جواب می‌دهد» و دوباره این کار را خواهد کرد.

تد کروز، سناتور جمهوری‌خواه ایالت تگزاس و از منتقدان سرسخت ایران در کنگره آمریکا، درباره صندوق ۳۰۰ میلیارد دلاری پیش‌بینی‌شده برای ایران ابراز نگرانی کرد.

او به خبرنگاران گفت: «دادن میلیاردها دلار به تندروهای مذهبی که می‌خواهند ما را بکشند، فکر خوبی نیست. به نظر من متاسفانه رئیس‌جمهور، مشاوره‌های نادرستی دریافت می‌کند.»

توماس مسی، عضو حزب جمهوری‌خواه و از مخالفان دونالد ترامپ که اخیرا در انتخابات مقدماتی کنتاکی شکست خورد، هم نگرانی‌هایی را در مورد طرح ۳۰۰ میلیارد دلاری اختصاص داده شده در این توافق‌نامه برای ایران مطرح کرد و در شبکه‌های اجتماعی نوشت: «۳۰۰ میلیارد دلار، ۵ برابر بیشتر از هزینه سالانه کنگره برای جاده‌ها و پل‌های ما است.»

پیش‌تر در روز چهارشنبه، مقام‌های آمریکایی در نشستی خبری متن تفاهمنامه را به طور کامل قرائت کردند و گفتند که آمریکا بر اساس صندوق ۳۰۰ میلیارد دلاری «حتی یک سنت» به ایران پرداخت نخواهد کرد.

یکی از این مقام‌ها در توضیحی فرضی گفت که اگر ایران «رفتار مناسبی» داشته باشد، برای مثال مقام‌های امارات متحده عربی می‌توانند با موافقت آمریکا یک نیروگاه برق در ایران احداث کنند.

دونالد ترامپ نیز در نشست گروه هفت گزارش‌ها درباره پرداخت پول از سوی آمریکا به ایران در قالب این صندوق را «خبرسازی جعلی» خواند.

با این حال، آقای ترامپ گفت دارایی‌های ایران که در جریان جنگ مسدود شده‌اند، باید به این کشور بازگردانده شوند.

او افزود: «این پول ما نیست، پول خودشان است و ما آن را مسدود کرده‌ایم. فکر می‌کنم در مقطعی باید آن را پس بدهیم.»

این در حالی اس که دونالد ترامپ قبلا از تصمیم باراک اوباما، رئیس‌جمهوری سابق آمریکا، برای آزادسازی یک میلیارد و ۷۰۰ میلیون دلار از دارایی‌های ایران، به همراه سود آن، در چارچوب توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵ انتقاد کرده بود. او در نخستین دوره ریاست‌جمهوری خود از آن توافق خارج شد.

بعضی از اعضای حزب دموکرات‌ آمریکا هم ارزیابی بسیار منفی از این تفاهم‌نامه ارائه کرده‌اند.

آنتونی بلینکین، وزیر خارجه سابق آمریکا در دوران ریاست جمهوری جوبایدن در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «تنها «دستاورد» آتش‌بس، بازگشایی احتمالی تنگه هرمز است که قبل از شروع جنگ باز بود. و ظاهرا ما به ایران برای انجام این کار پول خواهیم داد.»

او افزود: «ایران پیش از آنکه هرگونه امتیاز واقعی در مورد برنامه هسته‌ای بدهد، میلیاردها دلار از معافیت‌های فروش نفت و دارایی‌های مسدود شده خود بهره‌مند خواهد شد.»

جین شاهین، سناتور دموکرات ایالت نیوهمپشایر، به بی‌بی‌سی گفت این توافق «بسیار بد» است و به موضوعاتی مانند حمایت ایران از گروه‌های نیابتی منطقه‌ای، از جمله حزب‌الله، یا برنامه موشکی آن کشور نمی‌پردازد.

او گفت: «این توافق هیچ‌یک از اهدافی را که پرزیدنت ترامپ در آغاز جنگ مطرح کرده بود، محقق نکرده است.»

نانسی پلوسی، رئیس سابق مجلس نمایندگان آمریکا از حزب دموکرات هم در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت، باراک اوباما، رئیس جمهور سابق، «به طرز ماهرانه‌ای به توافقی با ایران دست یافت که مانع از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای شد.»

او افزود: «ترامپ آن توافق را پاره کرد و به جنگی رفت که به قیمت از دست دادن جان ۱۳ سرباز آمریکایی شجاع، افزایش قیمت بنزین و امضای "شکستی" که میلیاردها دلار برای مالیات دهندگان هزینه دارد، تمام شد.»

با وجود این انتقادها، بعضی از قانون‌گذاران مانند سناتور لیندسی گراهام، نماینده جمهوریخواه از کارولینای جنوبی، از این توافق حمایت کرده‌اند. او در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: این توافق باعث ایجاد ثبات اقتصادی برای آمریکا و جهان خواهد شد.

دونالد ترامپ هم در شبکه اجتماعی سوشال تروث از موضع خود دفاع کرد.

او نوشت: «این نادان‌ها که فکر می‌کنند من در برابر ایران به اندازه کافی سخت‌گیر نبوده‌ام، در حالی که بازار بورس همین حالا به رکورد تاریخی رسیده و قیمت نفت هم در حال سقوط است، یا حسودند، یا آدم‌های بد، یا نادان.»

اما علاوه بر قانون‌گذاران آمریکا، جنگ با ایران و این تفاهم‌نامه واکنش‌هایی دیگری را هم در پی داشته است.

از جمله لری ساباتو، کارشناس نظرسنجی، در پاسخ به این سوال که آیا مردم آمریکا معتقدند که آمریکا در جنگ با ایران تحقیر شده است، گفت: «از همان روز اول، این جنگ با مخالفت شدید آمریکایی‌ها روبرو بود. این تنها جنگ مدرنی است که آمریکایی‌ها از ابتدا علیه آن موضع گرفتند.»

او افزود: «حتی برخی از اعضای جنبش ماگا (عظمت را به آمریکا بازگردانیم) که هسته اصلی رای‌دهندگان به دونالد ترامپ بود، درک می‌کنند که هر چند این جنگ به یک جنگ ابدی تبدیل نشد، حداقل هنوز نه، اما پیمان کلی که آنها در جریان انتخابات ریاست جمهوری با ترامپ داشتند نقض کرد، به این معنا که او قرار بود از اشتباهات سیاست خارجی و جنگ‌های نابخردانه روسای جمهوری مانند جورج دبلیو بوش اجتناب کند.»

ساباتو که مدیر مرکز سیاست در دانشگاه ویرجینیا و متخصص افکار عمومی و تحقیقات است همچنین در پاسخ به این سوال که نئوکان‌ها، جناح مداخله‌گران بین‌المللی در حزب جمهوری‌خواه که بیشترین ارتباط را با جورج دبلیو بوش و جنگ عراق دارند، در کجا قرار می‌گیرند، گفت: «نئوکان‌ها هرگز ترامپ را دوست نداشته‌اند و این جنگ به آنها ابزار مورد نیازشان را (برای مخالفت) با او می‌دهد.»