گمانه‌زنی‌ها درباره سفر قاآنی به عراق؛ آیا ایران با خلع سلاح گروه‌های مسلح موافقت کرده است؟

سفر اعلام‌نشده اسماعیل قاآنی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران، به بغداد موجی از گمانه‌زنی‌ها را درباره آینده گروه‌های مسلح نزدیک به ایران در عراق برانگیخته و به یکی از موضوعات مورد توجه رسانه‌های منطقه تبدیل شده است. گزارش‌ها حاکی است او در دیدار با مقام‌های ارشد عراقی درباره موضوع خلع سلاح این گروه‌ها گفت‌وگو کرده است.

چندین رسانه عربی مدعی‌اند آقای قاآنی در جریان این سفر، «پیامی دوگانه» به گروه‌های مسلح منتقل کرده است؛ پیامی که از یک سو بر حفظ سلاح‌ها و از سوی دیگر بر پرهیز از هرگونه رویارویی با دولت و نیروهای امنیتی عراق تاکید دارد.

همزمان، برخی تحلیلگران عراقی می‌گویند نشانه‌هایی از توافق میان دولت عراق و گروه‌های مسلح برای تحویل سلاح‌ها دیده می‌شود؛ توافقی که به باور آن‌ها، تنها در صورت دریافت «چراغ سبز» از تهران امکان اجرایی شدن خواهد داشت.

محور اصلی واکنش‌ها به سفر اعلام‌نشده اسماعیل قاآنی، گزارش‌هایی درباره گفت‌وگوهای او با مقام‌های ارشد عراقی بر سر خلع سلاح گروه‌های مسلح بوده است.

چندین رسانه این سفر را تلاشی برای «نجات آخرین برگ برنده ایران پیش از خلع سلاح گروه‌های مسلح» توصیف کرده‌اند.

شبکه سعودی العربیه الحدث گزارش داد که «ایران در رقابتی فشرده با زمان، در پی بازآرایی نفوذ و جایگاه خود در عراق است.»

شبکه المشهد مستقر در دوبی، گزارش داد که «قاآنی گروه‌های مسلح عراقی را به خودداری از تحویل سلاح‌هایشان ترغیب می‌کند»؛ اقدامی که به گفته این شبکه، بخشی از تلاش ایران برای حفظ نفوذ خود و کاهش خسارت‌هایش در عراق است.

وب‌سایت عربی۲۱ نزدیک به قطر نیز این پرسش را مطرح کرد که آیا «عراق در صورت خودداری گروه‌های مسلح از تحویل سلاح‌هایشان، در آستانه جنگ داخلی قرار خواهد گرفت؟»

در همین حال، دفتر رسانه‌ای علی زیدی، نخست‌وزیر عراق، در بیانیه‌ای اعلام کرد او به نمایندگان پارلمان دستور داده است پیش‌نویس قانونی را درباره «انحصار سلاح در اختیار دولت مطابق قانون اساسی» تهیه کنند.

«پیام دوگانه» قاآنی

شبکه العربیه گزارش داد که قاآنی به گروه‌های مسلح هشدار داده است از هرگونه رویارویی مستقیم با نیروهای عراقی پرهیز کنند، اما در عین حال از آن‌ها خواسته است سلاح‌های خود را حفظ کنند.

در همین حال، شبکه المشهد نتیجه گرفت که «پیام محرمانه قاآنی در بغداد این بود که نه سلاح‌ها را تحویل دهید و نه با دولت وارد درگیری شوید.»

روزنامه لبنانی النهار نیز به نقل از منابعی گزارش داد که قاآنی حامل «پیامی دوگانه» برای گروه‌های مسلح مورد حمایت ایران بوده است؛ پیامی مبنی بر این‌که «سلاح‌های خود را برای مقابله با آنچه تهران تهدیدهای آمریکا و برخی بازیگران منطقه‌ای می‌داند حفظ کنند و در عین حال از هرگونه رویارویی مستقیم با نیروهای عراقی بپرهیزند.»

«چراغ سبز ایران» برای توافق خلع سلاح

برخی گزارش‌ها حاکی از آن بود که آقای قاآنی خلع سلاح گروه‌های مسلح را «خنجری از پشت به ایران» توصیف کرده است.

حیدر حمید، تحلیلگر سیاسی، به شبکه الغد با حمایت مالی امارات که دفتر آن در قاهره است، گفت سفر قاآنی بخشی از تلاش‌های ایران برای جلوگیری از هرگونه رویارویی میان گروه‌های مسلح نزدیک به ایران و نیروهای امنیتی عراق بوده است.

شبکه اسکای‌نیوز عربی مستقر در ابوظبی نیز در برنامه‌ای به سرنوشت سلاح گروه‌های مسلح عراقی پرداخت.

در این برنامه، غانم العابد، تحلیلگر سیاسی عراقی، گفت به نظر می‌رسد این گروه‌ها با دولت عراق به توافقی دست یافته‌اند که بر اساس آن، سلاح‌های خود را «با چراغ سبز ایران» تحویل خواهند داد.