TOOS, Iran oo ku eedaysay Qatar inay gacanta ku hayso saddex duuliye oo u dhashay Iran

Tebin toos ah

1. Saacad ka hor12 kiiloomitir oo ka mid ah xeebaha Cumaan ayaa saliid wasakhaysay.

   Wakaaladda wararka ee dowladda Cumaan ayaa shaacisay in qiyaastii 12 kiiloomitir oo ka mid ah xeebaha dalkaas uu saameeyay wasakhda saliidda.

   Warbixintu waxay sheegaysaa in saliidda daadatay ay ku taal meel u dhow Ras Madrakeh oo ku taal xeebta galbeed ee Cumaan, dhanka koonfureedna ka xigta marinka Hormuz.

   Saliid ka soo daadatay markab xamuul oo waxyeello soo gaartay ayaa gaartay xeebaha Cumaan bartamihii toddobaadkii hore, ka dib markii ay muddo toddobaadyo ah ku baahsanayd badda dhexdeeda.

   Sida ay sheegtay Waaxda Deegaanka ee Cumaan, waxaa socda hawlgallo lagula tacaalayo wasakhdan, iyadoo saliidda daadatay ay u socoto dhanka biyaha furan.

   Maalmihii ugu dambeeyay, waxaa la soo sheegay oo la arkay saliid daadatay oo gaartay xeebta Qeshm, taas oo dhanka waqooyi ka xigta marinka Hormuz.

   Sheekooyinka kale ee aad sii akhrin karto:

   Halkee ayay maraysaa dacwaddii u dhexaysay Trump iyo BBC-da?

   Liibaan Cabdirisaaq: Calan-wadaha caalmiga ah ee reer Jabuuti oo BBC la hadlay

2. 3 Saacadood ka horRa'iisulwasaaraha Ingiriiska oo 'musiibo' ku tilmaamay geerida macalinkii hore ee Cambridge Jason Arday

   

   Jason Arday, oo ahaa bare sare oo ka tirsanaa Jaamacadda Cambridge oo wajahayay eedeymo ah inuu wax xaday, ayaa geeriyooday.

   Ra'iisulwasaaraha dalka Ingiriiska, Andy Burnham ayaa ku tilmaamay geerida macallinkii hore ee Jaamacadda Cambridge, Jason Arday, inay tahay "musiibo dhinacyo badan leh", isagoo ku baaqay "dib-loo-milicsado".

   Hay'adaha gurmadka degdegga ah ayaa sheegay in nin miyir la'aan laga helay Battersea, koonfurta London, galabnimadii Jimcaha.

   Arday ayaa iska casilay usbuucii hore xilkiisii ​​​​bare ee cilmiga bulshada ee Jaamacadda Cambridge, ka dib markii lagu eedeeyay inuu wax xaday iyo su'aalo laga weydiiyay qaar ka mid ah guulihiisa.

   Arday wuu beeniyay eedaymahaas. Qoyskiisu waxay bayaan ay soo saareen ku sheegeen inay "naxdin ku jireen" ka dib markii ay waayeen aabahood, lammaane, walaalkood, adeerkood iyo wiilkooda oo ay ku tilmaameen kuwo gaar ah.

   Qoysku waxay ku dareen: "Ololaha macluumaadka khaldan ayaa ka tanbatay Jason, oo ahaa nin naxariis badan oo had iyo jeer doonayay inuu arko wanaagga qof walba."

   Sheekooyinka kale ee aad sii akhrin karto:

   Halkee ayay maraysaa dacwaddii u dhexaysay Trump iyo BBC-da?

   Liibaan Cabdirisaaq: Calan-wadaha caalmiga ah ee reer Jabuuti oo BBC la hadlay

3. 4 Saacadood ka horIran oo ku eedaysay Qatar inay gacanta ku hayso saddex duuliye oo u dhashay Iran

   

   Xigashada Sawirka, .

   Taliyaha Guddiga Raadinta Dadka La La'yahay ee Taliska Guud ee Ciidamada Qalabka Sida ee Jamhuuriyadda Islaamiga ah ee Iran ayaa sheegay in saddex duuliye oo u dhashay Iran ay gacanta ugu jiraan dalka Qatar, wuxuuna ka codsaday Guddiga Caalamiga ah ee Laanqayrta Cas (ICRC) inay ka caawiyaan caddeynta xaaladdooda.

   Sarreeye Guuto Mohammad Bagherzadeh ayaa warqad u qoray Marianna Spoliarik, oo ah madaxa Guddiga Caalamiga ah ee Laanqayrta Cas — taas oo ay baahiyeen warbaahinta Iran — wuxuuna ku yiri: "Laba diyaaradood oo dagaal oo noocoodu yahay Su-24 ayaa duulimaad ku baxay 2-dii Maarso, 2026, si ay u fuliyaan hawlgal dagaal oo ka dhan ah saldhig ciidan oo cadowgu ku leeyahay Qatar," balse "markii ay soo laabanayeen, duuliyayaashu waxay ka soo boodeen diyaaradaha ka dib markii ay haleeleen nidaamyada difaaca ee cadowga."

   Mid ka mid ah afarta duuliye, oo lagu magacaabo Majid Kazemi, ayaa lagu aasay magaalada Shiraz maalintii Jimcaha, 29-kii Agoosto.

   Hase yeeshee, sida uu sheegay Sarreeye Guuto Bagherzadeh, "saddexda duuliye ee kale ee ku lugta lahaa dhacdadaas ayaa waxaa iyagoo nool qabtay ciidamada Qatar."

   Wuxuu shaaciyay magacyada duuliyayaashaas oo kala ah Javad Salehi, Abdul Majid Dashtian, iyo Imran Behroshian.

   Horay, mas'uuliyiinta iyo warbaahinta Iran ayaa ka hadlay "dedaallo lagu ogaanayo xaaladda" saddexdan duuliye.

   Sheekooyinka kale ee aad sii akhrin karto:

   Halkee ayay maraysaa dacwaddii u dhexaysay Trump iyo BBC-da?

   Liibaan Cabdirisaaq: Calan-wadaha caalmiga ah ee reer Jabuuti oo BBC la hadlay

4. 5 Saacadood ka horRa'iisul Wasaaraha Lubnaan: Toddobadii qof ee maanta lagu dilay weerar ay Israa'iil qaadday ma ahayn askar.

   

   Xigashada Sawirka, AP

   Ra'iisul Wasaaraha Lubnaan ayaa sheegay in duqeyntii Israa'iil ay saaka ku qaadday tuulada Ansar aysan ahayn mid lagu bartilmaameedsanayo bartilmaameedyada militariga, isla markaana laba dumar ah iyo saddex carruur ah la dilay.

   Ka dib markii Israa'iil ay ku dhawaaqday inay bartilmaameedsatay "kaabayaasha Hezbollah," Nawaf Salam ayaa yiri: "Toddobada qof ee ku shahiiday weerarkii Israa'iil ay ku qaadday tuulada Ansar ma aha kaabayaal milatari, dumarka iyo carruurta la dilayna ma ahayn bartilmaameedyo militari."

   Wuxuu ugu baaqay Israa'iil inay joojiso "uga sii darista xaalka" wuxuuna ka digay in sii socoshada weerarradan "ay aad khatar u yihiin oo ay wiiqayso dadaallada lagu dhisayo xasilloonida koonfurta."

   Tani waa mid ka mid ah tiradii dhimashada ugu badaneed ee weerarrada Israa'iil tan iyo markii is-weydaarsiga rasaasta ee ay la galeen Xisbullah-ta Lubnaan uu yaraaday.

   Sheekooyinka kale ee aad sii akhrin karto:

   Halkee ayay maraysaa dacwaddii u dhexaysay Trump iyo BBC-da?

   Liibaan Cabdirisaaq: Calan-wadaha caalmiga ah ee reer Jabuuti oo BBC la hadlay

5. 5 Saacadood ka horSirdoonka Iran oo ku eedeeyay Faransiiska 'faragalin iyo xuduud ka talow sharci darro ah'

   War-saxaafadeed ay soo saartay Wasaaradda Sirdoonka ee Jamhuuriyadda Islaamiga ah ee Iiraan ayaa ku eedeysay dowladda Faransiiska inay "faragelin ku hayso arrimaha gudaha Iiraan."

   Sida laga soo xigtay war-saxaafadeed ka soo baxay Wasaaradda Sirdoonka ee Iiraan, "Inta lagu guda jiray baaritaanka mid ka mid ah kiisaska muhiimka ah ee soo-galid iyo faragelin shisheeye, iyo iyadoo fulinaysa amar garsoor oo lagu xirayo laba ka mid ah eedeysanayaasha kiiska, waxay ogaadeen joogitaanka sharci-darrada ah ee laba diblomaasi oo Faransiis ah oo ku sugan goob qarsoodi ah oo kulan ka dhacayay."

   War-saxaafadeedka ayaa sidoo kale lagu sheegay: "Iyadoo Wasaaradda Sirdoonka ay baarayso tuhmanayaasha iyo caddaymaha iyo dukumeentiyada laga helay goobta kulanka ee xubnaha shisheeye ee la tuhunsan yahay arrintana aan la shaacin, Faransiiska wuxuu bilaabay qaylo dhaan warbaahineed iyadoo ujeedadu tahay inay baxsadaan oo ay qariyaan xadgudubyada muuqda ee dhacay."

   Wasaaradda Sirdoonka ayaa ku sheegtay bayaanka in "qandaraasyada la soo bandhigay" ee mashruucan "ay muujinayaan saxiixa safiirkii hore ee Faransiiska u fadhiyay Iiraan.

   Dowladda Faransiiska waa in lagula xisaabtamaa falalkeeda sharci-darrada ah iyo kuwa faragelinta ah."

   Sheekooyinka kale ee aad sii akhrin karto:

   Halkee ayay maraysaa dacwaddii u dhexaysay Trump iyo BBC-da?

   Liibaan Cabdirisaaq: Calan-wadaha caalmiga ah ee reer Jabuuti oo BBC la hadlay

6. 7 Saacadood ka horDowladda Yemen oo sheegtay in weerar gantaal oo ay Xuutiyiintu ku qaadeen dekedda Mocha uu dilay ugu yaraan afar qof oo rayid ah.

   

   Xigashada Sawirka, .

   Dowladda la aqoonsan yahay ee Yemen ayaa sheegtay in Xuutiyiintu ay lix gantaal oo ballistic ah ku rideen dekedda Mocha ee Badda Cas Jimcihii, taasoo dishay ugu yaraan afar qof oo rayid ah.

   Ciidamada dowladda Yemen ayaa sheegay in weerarku uu bartilmaameedsaday kaabayaasha dhaqaalaha rayidka iyo xarumaha dekedda, dhowr doonyood oo kalluumeysi ahna ay dab qabadsiiyeen.

   Xuutiyiintu, ayaa iyaguna sheegaya inay bartilmaameedsadeen isu imaatinka militariga, hubka, iyo maraakiibta ciidamada Sacuudi Carabiya ee Mocha iyagoo adeegsanaya tiro badan oo gantaallo ballistic ah.

   Warbixin kale oo ay soo saartay wakaaladda wararka ee Saba oo ay Xuutiyiintu xiriir la leeyihiin, ayaa lagu sheegay in kooxdu ay bartilmaameedsatay xarun Aramco oo ku taal magaalada Najran ee Sacuudiga iyadoo adeegsanaysa diyaarad aan duuliye lahayn.

   Sheekooyinka kale ee aad sii akhrin karto:

   Halkee ayay maraysaa dacwaddii u dhexaysay Trump iyo BBC-da?

   Liibaan Cabdirisaaq: Calan-wadaha caalmiga ah ee reer Jabuuti oo BBC la hadlay

7. 8 Saacadood ka horIran oo sheegtay in Marinka Hormuz uu ahaa, yahay, ahaanna doono mid Iiran leedahay.

   

   Xigashada Sawirka, Getty Images

   Isagoo ka jawaabaya hadallada Donald Trump ee ku saabsan in marin-biyoodka Hormuz ee ah in uu ku dhawaaqayo in uu yahay dhul Mareykan, ayaa ku-xigeenka Wasiirka Arrimaha Dibadda ee Iiraan, Kazem Gharibabadi, wuxuu sheegay in marin-biyoodkaasi uu "ahaa, yahay, uuna ahaan doono mid Iiraan leedahay."

   Wuxuu bartiisa baraha bulshada ee X ku qoray in marin-biyoodka Hormuz "aan lagu qabsan karin qoraal Twitter-ka la soo dhigay ama markab diyaarado xambaara," isagoo intaas ku daray in Iiraan "aysan ka baqayn hanjabaadaha, isla markaana aysan cabsi gelinayn muujinta awoodda milateri."

   Gharibabadi ayaa sidoo kale sheegay in Mareykanka uu ilaa hadda la kulmay "guuldarrooyin istiraatiijiyadeed oo culus," wuxuuna caddeeyay in marin-biyoodka Hormuz "la xiri doono ama la furi doono oo kaliya marka ay Iiraan amarto."

   Wuxuu intaas ku daray in ilaa iyo inta Mareykanku uu aqbalayo—sida uu hadalka u dhigay—"xaqiiqda guuldarada," ay Iiraan sii wadi doonto "fulinta xayiraadda.".

   Sheekooyinka kale ee aad sii akhrin karto:

   Halkee ayay maraysaa dacwaddii u dhexaysay Trump iyo BBC-da?

   Liibaan Cabdirisaaq: Calan-wadaha caalmiga ah ee reer Jabuuti oo BBC la hadlay

8. 9 Saacadood ka horTrump oo sheegay in uu ku dhawaaqi doono in Hormuz ay tahay dhul uu Maraykanku leeyahay

   

   Xigashada Sawirka, AP

   Madaxweynaha Mareykanka Donald Trump ayaa sheegay inuu dhawaan ku dhawaaqi doono in Marinka Hormuz uu yahay "dhul ay leedahay dowladda Mareykanka," taas oo sii xoojinaysa mowqifkiisa ku aaddan marinkan biyaha ee muhiimka ah.

   "Markaan dhammaystirno ka guuleysiga Iran... waxaan dhawaan ku dhawaaqi doonaa in Marinka Hormuz uu yahay dhul uu leeyahay Mareykanka," ayuu yiri Mr. Trump oo khudbad ka jeedinayay magaalada Garden City.

   Wakaaladda wararka ee Reuters ayaa sheegtay inaan weli la hubin dhabnimada hadalka Trump, ama haddii ay tilmaamayaan isbeddel cusub oo ku yimid siyaasadda Mareykanka ee ku aaddan Marinka Hormuz.

   Madaxweynaha Mareykanka ayaa sidoo kale ku boorriyay muwaadiniintiisa inay aqbalaan koror yar oo ku yimaada qiimaha shidaalka, taas oo loo arko kharashka ku baxaya ka hortagga inay Iran hesho hubka nukliyeerka.

   Wuxuu sheegay in dadka Mareykanka ah ee laga yaabo inay "wax yar in ka badan" ku iibsadaan shidaalka ay tahay inay xasuustaan ​​inay taasi tahay qiimaha lagu horjoogsanayo "waddan aad u shar badan" inuu helo hubka nukliyeerka.

   Qiyaastii 20 boqolkiiba shidaalka iyo gaaska dabiiciga ah ee dareeraha ah ee caalamka ayaa sida caadiga ah mara Marinka Hormuz.