Kim był Tupac Shakur i co wiemy o jego śmierci?

Blisko 30 lat później okoliczności zabójstwa Tupaca Shakura wciąż budzą ogromne zainteresowanie opinii publicznej.

Sprawa legendarnego rapera ponownie trafia na pierwsze strony gazet. Przyczyną jest rozpoczynający się proces jedynej osoby, której postawiono zarzuty w związku ze śmiercią Tupaca.

63-letni były przywódca gangu Duane „Keffe D" Davis został oskarżony o morderstwo z użyciem śmiercionośnej broni. Nie przyznaje się do winy.

Prokuratura nie twierdzi, że to Davis zastrzelił Tupaca. Utrzymuje jednak, że dostarczył broń użytą do oddania śmiertelnych strzałów z przejeżdżającego samochodu.

Kim był Tupac Shakur?

Tupac był - i zdaniem wielu nadal jest - jedną z najbardziej wpływowych postaci w historii hip-hopu.

Raper urodził się w Nowym Jorku w 1971 roku. Nadano mu imię na cześć Tupaca Amaru II, południowoamerykańskiego przywódcy partyzantów. Swój debiutancki album wydał w 1991 roku.

Do dziś pozostaje jednym z najlepiej sprzedających się artystów wszech czasów. Na całym świecie sprzedał ponad 75 milionów płyt, w tym wydany pośmiertnie w 2004 roku singiel Ghetto Gospel.

W 2017 roku Tupac dołączył do Rock and Roll Hall of Fame. Odnosił także sukcesy jako aktor: wystąpił m.in. w filmach Juice, Poetic Justice, Above the Rim, Gridlock'd i Gang Related.

Tupac wychowywał się z samotną matką, Afeni Shakur - działaczką radykalnego ruchu na rzecz praw obywatelskich Czarne Pantery (Black Panthers).

W swoich utworach i publicznych wypowiedziach otwarcie poruszał tematy niesprawiedliwości społecznych, w tym instytucjonalnego rasizmu, ubóstwa i brutalności policji.

Inni artyści wielokrotnie podkreślali wpływ, jaki wywarła na gatunek twórczość Tupaca.

Kendrick Lamar, uznawany za jednego z najwybitniejszych współczesnych raperów, wielokrotnie nazywał Tupaca inspiracją. Raper 50 Cent mówił z kolei, że „każdy raper, który dorastał w latach 90., zawdzięcza coś Tupacowi".

Jak zginął raper?

Tupac miał zaledwie 25 lat, gdy 7 września 1996 roku został czterokrotnie postrzelony na ulicy w Las Vegas. Według policji przed strzelaniną brał udział w bójce w kasynie.

Z policyjnych ustaleń wynika, że w chwili ataku Tupac jechał BMW, które zatrzymało się na czerwonym świetle. Wtedy obok przejechał biały Cadillac, z którego otworzono ogień.

Raper został przewieziony do szpitala i podłączony do aparatury podtrzymującej życie. Mimo to zmarł sześć dni później.

Czy dowiemy się, kto zabił Tupaca?

Śledztwo w sprawie śmierci Tupaca trwa już 30 lat.

Najważniejszym żyjącym świadkiem pozostaje prawdopodobnie Marion „Suge" Knight - szef wytwórni muzycznej, który siedział w samochodzie razem z raperem, gdy padły strzały.

Nigdy jednak w pełni nie współpracował ze śledczymi w sprawie tego, co widział tamtej nocy.

We wrześniu 2023 roku policja w Las Vegas postawiła zarzuty Duane'owi „Keffe D" Davisowi. Funkcjonariusze określili go jako „lidera i osobę wydającą rozkazy" w ulicznym gangu South Side Compton Crips.

Davis wielokrotnie twierdził - również w opublikowanych wspomnieniach - że był w samochodzie, z którego oddano strzały.

Prokuratorzy utrzymują, że siostrzeniec oskarżonego, Orlando Anderson, brał udział w bójce w kasynie na krótko przed strzelaniną. Twierdzą, że również Anderson znajdował się w Cadillacu, gdy oddano strzały.

Anderson oraz dwaj pozostali pasażerowie, Terrence Brown i Deandrae Smith, nie żyją.

Prokuratura postara się przekonać sąd, że to Davis zlecił zabójstwo. W przypadku wyroku skazującego 63-latkowi grozi dożywotnie więzienie bez możliwości warunkowego zwolnienia.

Od czasu aresztowania w 2023 roku Davis wycofał się z wcześniejszych wypowiedzi: zaprzecza, jakoby miał jakikolwiek udział w śmierci Tupaca.

„Jestem niewinny. Nikogo nie zabiłem. Nigdy nikogo nie zabiłem," powiedział Davis w marcu 2025 roku, w udzielonym z aresztu wywiadzie dla ABC News. „Nie mają przeciwko mnie żadnych dowodów".

Mało prawdopodobne jest, by proces w Las Vegas jednoznacznie wyjaśnił, kto oddał śmiertelne strzały.

Jednak ekspert prawny Shaun Kent powiedział w podcaście BBC (Fame Under Fire: The Tupac Murder Trial), że prokuratorzy będą starali się przedstawić byłego przywódcę gangu jako organizatora zabójstwa.

„Będą opierać się na teorii wspólnej odpowiedzialności za przestępstwo. Mogą argumentować, że choć Davis sam nie pociągnął za spust, do strzałów nie doszłoby, gdyby nie jego udział," wyjaśnił Kent.

Tekst został napisany i sprawdzony przez dziennikarzy BBC. Przy tłumaczeniu użyto narzędzi AI, w ramach projektu pilotażowego.

Edycja: Nicole Frydrych