Mỹ và Iran tiếp tục không kích nhau trong lúc an táng lãnh tụ Khamenei

Mỹ và Iran tiếp tục không kích đáp trả lẫn nhau từ 9/7 đến rạng sáng 10/7 giờ Việt Nam, trong bối cảnh các nhà quan sát ghi nhận số lượng tàu thuyền đi qua Eo biển Hormuz giảm "đáng kể".

Mỹ cho biết đã tấn công 90 mục tiêu quân sự, trong đó có một số mục tiêu nằm gần Eo biển Hormuz.

Trong khi đó, Iran nói 14 người đã thiệt mạng trong hai ngày qua.

Truyền thông nhà nước Iran cũng dẫn lời Phó thống đốc tỉnh Bushehr cho biết các mục tiêu gần nhà máy điện hạt nhân Bushehr đã bị tấn công.

Phía Mỹ chưa bình luận về các đợt không kích mới nhất.

Iran tuyên bố đã nhắm vào các cơ sở của lực lượng Mỹ tại Kuwait, Bahrain và Qatar để đáp trả. Đến rạng sáng 10/7 giờ Việt Nam, truyền thông Iran cho biết Tehran tiếp tục tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào các địa điểm ở Kuwait, Jordan và Iraq.

Trong một diễn biến khác, hàng trăm ngàn người đã đổ về tham dự lễ an táng lãnh tụ tối cao quá cố của Iran, Đại giáo chủ Ali Khamenei, sau sáu ngày quốc tang và các nghi lễ tưởng niệm.

Đám đông tập trung trên các tuyến phố ở thành phố Mashhad, đông bắc Iran, vẫy cờ Iran.

Một số người được nhìn thấy cầm các biểu ngữ đe dọa giết Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Ông Khamenei thiệt mạng ngày 28/2, trong những giờ đầu của chiến dịch không kích do Mỹ và Israel tiến hành nhằm vào Iran.

Bộ Ngoại giao Iran lên án các cuộc không kích mới nhất của Mỹ là "tội ác chiến tranh nghiêm trọng", đồng thời mô tả chính quyền Mỹ là "độc ác và vô nhân tính".

Bộ này cho biết các cây cầu và tuyến đường sắt nối thủ đô Tehran với thành phố Mashhad – nơi diễn ra lễ an táng lãnh tụ tối cao quá cố Ali Khamenei – cũng đã bị hư hại.

Bộ Y tế Iran cho biết các cuộc tấn công đã khiến 14 người thiệt mạng và 78 người bị thương tại năm tỉnh.

Sau các đợt không kích của Mỹ, nhiều quốc gia vùng Vịnh thông báo hứng chịu các cuộc tấn công từ Iran.

Các vụ nổ được ghi nhận tại thủ đô Manama của Bahrain, còn Kuwait cho biết đã đánh chặn tên lửa và máy bay không người lái, trong khi Qatar ban hành cảnh báo an ninh.

Đến rạng sáng ngày 10/7 giờ Việt Nam, nhiều tiếng nổ tiếp tục vang lên tại cảng Konarak ở miền nam Iran.

Một quan chức địa phương nói với hãng thông tấn chính thức của Iran rằng một căn cứ hải quân đã bị "đối phương" tấn công.

Tuy nhiên, một quan chức quốc phòng Mỹ nói với BBC rằng quân đội Mỹ không tiến hành bất kỳ cuộc không kích nào nhằm vào Iran trong vài giờ gần đó.

Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, đồng thời là trưởng đoàn đàm phán của Tehran với Mỹ, tuyên bố trên mạng xã hội X rằng Washington "vẫn chưa hiểu rằng hành động bắt nạt và thất hứa giờ đây sẽ phải trả giá".

"Nói một cách rõ ràng: nếu kẻ nào tấn công, kẻ đó sẽ bị đáp trả", ông viết, đồng thời khẳng định Eo biển Hormuz chỉ được mở theo các điều kiện do Iran đặt ra, chứ không phải dưới "sự đe dọa của Mỹ".

Trong khi đó, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết đợt không kích mới nhất nhằm "tiếp tục làm suy giảm năng lực của Iran trong việc tấn công các tàu thương mại và các thủy thủ dân sự vô tội" tại Eo biển Hormuz, tuyến hàng hải huyết mạch của thế giới.

CENTCOM cho biết lực lượng Mỹ đã tấn công 90 mục tiêu quân sự của Iran, bao gồm các hệ thống phòng không và cơ sở hạ tầng hậu cần quân sự dọc bờ biển nước này.

Theo cơ quan này, các cuộc không kích mới nối tiếp chiến dịch được tiến hành từ đêm trước.

Ông Phil Belcher, Giám đốc phụ trách hàng hải của Intertanko – hiệp hội quốc tế đại diện các chủ tàu chở dầu độc lập – cho biết số tàu đi qua Eo biển Hormuz theo tuyến phía nam, gần Oman, hiện chỉ "đếm trên đầu ngón tay" sau khi xung đột leo thang.

Ông cho biết tổng số tàu qua eo biển hiện chỉ còn khoảng 30 chuyến mỗi ngày, giảm so với khoảng 70 chuyến cách đây một tuần và thấp hơn nhiều so với mức bình thường khoảng 130 chuyến/ngày trước khi chiến sự giữa Iran và Mỹ bùng phát hồi đầu năm.

Trả lời BBC Radio 4, ông Belcher nói rằng sau khi Iran và Mỹ ký biên bản ghi nhớ hồi tháng trước, ngành vận tải biển từng lạc quan về triển vọng tình hình hạ nhiệt.

Tuy nhiên, bầu không khí đó nay đã đảo ngược.

"Vòng xoáy bạo lực cùng những thông tin liên tục thay đổi từ tích cực sang tiêu cực đang gây tác động rất lớn, không chỉ đối với hoạt động kinh doanh mà còn với chính các thuyền viên," ông nói.

Tối 8/7 giờ địa phương, truyền hình nhà nước Iran đưa tin đã xảy ra tám vụ nổ tại thành phố cảng Bandar Abbas, đồng thời cho biết hai tên lửa đã đánh trúng các cảng Sirik và Jask ở miền nam nước này.

Đài này cũng cho biết hai đầu đạn đã rơi xuống đảo Abu Musa, hòn đảo đang xảy ra tranh chấp chủ quyền kéo dài giữa Iran và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE).

Mức độ thiệt hại do các cuộc không kích của Mỹ gây ra hiện chưa được xác định.

Tuy nhiên, truyền thông Iran đưa tin đã xảy ra mất điện tại thành phố Chabahar và hỏa hoạn tại một doanh trại của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ở Bushehr.

Hình ảnh lan truyền trên mạng xã hội cũng cho thấy một tháp điều khiển hàng hải tại Chabahar bị hư hại.

Trước đó trong ngày 8/7, CENTCOM tuyên bố quy trách nhiệm cho Iran về "những hành động gây hấn gần đây nhằm vào các tàu thương mại và thủy thủ dân sự đang tự do lưu thông trên một tuyến hàng hải quốc tế trọng yếu".

Cuối ngày 8/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Iran "đã gọi điện cách đây không lâu" và "rất muốn đạt được một thỏa thuận".

Tuy nhiên, ông Trump nói thêm: "Tôi chỉ không biết liệu họ có đáng để ký thỏa thuận hay không. Tôi không biết họ có tôn trọng thỏa thuận đó hay không, và đó mới là vấn đề."

Đợt giao tranh hiện nay là cuộc đối đầu nghiêm trọng nhất giữa Mỹ và Iran kể từ khi hai bên ký Biên bản ghi nhớ (MoU) hôm 17/6.

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố thỏa thuận ngừng bắn được ký với Iran hồi tháng trước "đã chấm dứt".

Phát biểu với các phóng viên, ông nói: "Tôi không muốn đàm phán với họ nữa. Họ là lũ cặn bã. Các bạn biết 'cặn bã' là gì không? Họ là lũ cặn bã. Họ là những kẻ bệnh hoạn."

Đáp lại, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi viết trên mạng xã hội X: "Chúng tôi không đáp trả những lời lăng mạ bằng những lời lăng mạ, mà bằng hành động – không sợ hãi và với lòng dũng cảm".

Biên bản ghi nhớ giữa Mỹ và Iran gồm 14 điều khoản, trong đó có lệnh ngừng bắn kéo dài 60 ngày để hai bên tiếp tục đàm phán, bảo đảm tàu thuyền đi lại an toàn qua Eo biển Hormuz và cam kết Mỹ dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với Iran.

Mặc dù thời hạn 60 ngày vẫn chưa kết thúc, ông Trump cho biết ông coi việc tiếp tục đàm phán là "lãng phí thời gian".