BBC News, ትግርኛ - መእተዊ ገጽ

'ኣበሳ ኲናት' - ሰነድ መጽሓፍ እሱር ገጣሚ ኣማኑኤል ኣስራት

'ኣበሳ ኲናት' 48 ግጥምታት ኣማኑኤል ኣስራት ዝሓዘት መጽሓፍ እያ። እዛ ኣብ ሽወደን ብዝመደበሩ ኣሕታሚ እምኵሉ ኣብ መወዳእታ 2025 ዝተዘርግሐት መጽሓፍ እኩብ ግጥምታት፡ ፈላሚት መጽሓፍ ናይቲ ካብ መስከረም 2001 ኣትሒዙ ዛጊት ደሃይ ዘይብሉ ኤርትራዊ ገጣሚን ጋዜጠኛን ኣማኑኤል ኣስራት እያ።

ደቀንስትዮ ብሕቑአን ደቂሰን ዝወልዳሉ ምኽንያት እንታይ'ዩ? ካልኦት ኣማራጺታት ኣለዉ

መብዛሕትኡ ግዜ ደቂ ኣንስትዮ ደቂሰን ክወልዳ ዝያዳ ሓደገኛ እዩ፣ ስለዚ ንምንታይ ድኣ ደቂሰን ክወልዳ ይግበር ኣሎ? እዚ ኩሉ ብሰንኪ ሓደ ፈረንሳዊ ዝያዳ ምቹእ ምዃኑ ዝወሰነ ሓኪም ዝመጽአ እዩ - ንደቂ ተባዕትዮ።

ርእሰ-ሊቃነ-ጳጳሳት ሊዮ ናብ ሓያሎ ሃገራት ኣፍሪቃ ዘካይድዎ ዑደት ሎሚ ፈሊሙ

ርእሰ-ሊቃነ-ጳጳሳት ሊዮ መበል 14፡ ነቲ ኣብ ኣፍሪቃ ብቕልጡፍ እናዓበየ ዝኸይድ ዘሎ ብዝሒ ሰዓብቲ ካቶሊካዊት ቤተ-ክርስትያን ንምብራኽ፡ ካብ ዝመጽእ ሰኑይ ጀሚሮም ኣብ ኣርባዕተ ሃገራት ኣፍሪቃ ዝዝርጋሕ ሰፊሕ ዑደት ክጅምሩ እዮም።

ድሕሪ ምቍራጽ ዘተ ኢራን-ኣመሪካ መልሲ ዘድልዮ ሕቶ፡ 'ዝስዕብ እንታይ እዩ?'

ኣብ ስምምዕ ምእንቲ ክበጽሑ፡ ነቲ ዝጸንሖም ዓሚቝ ናይ ዘይምትእምማን ጋግ ምስጋር የድልዮም ነይሩ። ቅድሚ ሓደ መዓልቲ ርክቦም፡ ክልተኦም ወገናት ክራኸቡ፣ ከምኡ'ውን ኣብ ሓደ ክፍሊ ተኣኪቦም ክዛተዩ ይኽእሉ እንተዀይኖም ርግጸኛ ንምዃን ይከኣል ኣይነበረን።

ካብ ሰሙነ ሕማማት ክሳብ በዓል ትንሳኤ

ትንሳኤ ካብቶም ዓበይቲ በዓላት ኣመንቲ ክርስትና እዩ። ኣብዛ መዓልቲ እዚኣ ኣብ ዓብዪ ጾምን ንስሓን እዋን ዝጸንሑ ብዙሓት ክርስትያናት ትንሳኤ ክርስቶስ የብዕሉ። ትንቢታት ብሉይ ኪዳንን ዝተፈጸመላን እግዚኣብሔር ነዛ ዓለም ዘድሓነላን መደብ ከም እትውክል ይኣምኑ። ንምዃኑ በዓል ትንሳኤ ስለምንታይን ብኸመይን’ዩ ዝኽበር? ሰሙነ ሕማማትከ እንታይ ማለት’ዩ?

ኤርትራ፡ ምስ ኵሉ ጸጋታታ ስለምንታይ ወጻእተኛታት በጻሕቲ ዘይገሹዋ?

ኤርትራ፡ ካብ ድቃሳ ምስተበራበረት ንጸጋታት ክትሰርሓሉ እንተጀሚራ መስሕብ ቀርኒ ኣፍሪቃ ክትከውን ዓቢይ ተኽእሎን ዕቝር ጸጋታትን ከምዘለዋን ዘጠራጥር ኣይኰነን፤ ሕጂ ግን ብድኽመት ምሕደራ ዝተዳህከት፡ ኣዝያ ዕጽውቲ ሃገር እያ።

ኢሳይያስ ኣፈወርቂ፡ ብዘይቅዋምን ምርጫን ንልዕሊ 34 ዓመታት ኣብ ስልጣን ዝርከብ መራሒ

ኣብ 1993፡ ኤርትራውያን መሰል ርእሰ-ውሳነኦም ብረፈረንዱም ምስ ኣረጋጋጹ፡ ኢሳይያስ ንፈለማ እዋን ከም መራሒ ኤርትራ ኣብ ኣህጉራዊ መድረኻት ተራእየ። ኣብ ዋዕለ መራሕቲ ኣፍሪቃ ኣብ ካይሮ ኣብ ዝተሳተፈሉ፡ ነቶም ኣብ ስልጣን ዝጸንሑ ወለዶ መራሕቲ ኣፍሪቃ፡ "ንሓያሎ ዓመታት ኣብ ስልጣን ክዅየጡ ዝደልዩ፡" ክብል ዘሊፉዎም።

ኤርትራ ብኸመይ ካብዚ ዘይብተኽ ዓንኬል ኲናትን 'መዋእል ክሳራን' ክትገላገል ትኽእል?

እቲ ዝበዝሕ ኣፍራዪ ዓቕሚ ሰብ እታ ሃገር፡ ካልኣይ ደረጃ ይዅን ዩኒቨርሲቲ ዝወድአ ከይተረፈ፡ ኣብ ሰራዊት ከቲቱ ብዘይኣድማዕነት ዝጸንሐ'ዩ። በዚ ድማ እቲ እንኮ መዋጽኦ መንእሰያት ኤርትራ፡ ስደት ኰይኑ ጸኒሑን ኣሎን። ብሰንኪ ብሕታዊ ወፍሪ ዘየተባብዕ ፖሊሲ መንግስቲ ድማ ናይ ወጻኢ ኣውፈርቲ ክኣትዉስ ይትረፍ እቶም ኣብ ውሽጢ ዓዲ ንኣሽቱን ማእከሎትን ንግዳዊ ትካላት ብምምስራት ክንቀሳቐሱ ጀሚሮም ዝነበሩ ብዙሓት ሰብ ጸጋ ዜጋታት'ውን ግዳይ ናይቲ ኵነታት ኰይኖም ምስ ገንዘቦም ናብ ስደት ውሒዞም'ዮም።

ኤርትራ፡ ጽምዶ ጽቡቕ እዩ - ግን መን ምስ መን፡ ንምንታይ ዕላማኸ?

እቲ ኣብ መንጎ መንግስቲ ኤርትራን ህወሓትን ክግበር ዝዕደም ዘሎ ጽምዶ ግን ብምንታይ ዝተደረኸ እዩ? እቶም ኣብ ኵናት ሓድሕድ ኢትዮጵያ 2020 – 2022 ሓድሕድ ዝተዳመዩ፡ ሕዱር ቅርሕንቲ ዝነበሮም ሓይልታት ስለምንታይ ኣብዚ ግዜ'ዚ ክላፈኑን ክጻመዱን ደልዮም?

ትግራይ፡ ክሳብ መዓስ እያ ዓውደ-ኲናት ኰይና ክትነብር?

ብሰንኪ'ቶም ካብ ቅድሚ 100 ዓመታት ኣትሒዞም ዝተኻየዱ ተኸታተልቲ ውግኣት ኣእላፍ ሰባት ሃሊቘም፡ ንብረትን ጥሪትን በሪሱ፡ ኣግራብን ዘራእትን ጣሕሲሱ፡ እንስሳ ዘ-ገዳም እውን ፈሊሰን። እንተዀነ፡ ሎሚ እውን ካልእ ህልቂት ከስዕብ ዝኽእል ደበና ኲናት የንጸላሉ ኣሎ።

ቪድዮ,

ኵናት ኣመሪካን እስራኤልን ኣብ ልዕሊ ኢራን ኣብ ዞባ ቐርኒ ኣፍሪቃ እንታይ ጽልዋ ክህልዎ'ዩ፡ ርእይቶ ተንታኒ እዚ ዞባ

ቪድዮ,

ኤርትራዊት ቅሳነት ኣውቲስታ ኣውቶብስ ኣብ ኤውሮጳ

ቪድዮ,

ኢራን፡ ንኣያቶላህ ኻመኒ ንምቕታል ኣዋርሕ ዝወሰደ ውጥን ኣመሪካን እስራኤልን

ቪድዮ,

ብኤኣይ ዝሰልጠኑ ሮቦታት፡ ይስሃቕን ሚሞን ገዛኹም ከጽርዩ ምፈቐድኩምሎም'ዶ?

ቪድዮ,

"ቅድሚ ጕያ ኵዕሶ እየ ጀሚረ" - ኣትሌት ኣማን ጴጥሮስ

ካብ 2012 ጀሚሩ ኣብ ዓውዲ ስፖርት ጉያ ዝነጥፍ ዘሎ ኣትሌት ኣማን፡ ኣብ ዝተፈላለዩ ኣህጉራውን ዓለም ለኻውን ውድድራት ብምስታፍ ብዘምዘገቦም ዓወታት ካብቶም ጽቡቕ ሽም ዘለዎምን ዝያዳ ትጽቢት ዝግበረሎምን መንእሰይ ኣትሌታት ሓደ እዩ፡፡

ኢማራት ኣብ ኲናት ምጽማዳን ሑቲ ናብቲ ኲናት ምጽንባሩን ንዞባ ቀርኒ ኣፍሪቃ ብኸመይ ይጸልዎ?

እዚ ኣብቲ 15 ሚእታዊት መራኽብ ንግዲ ዝሓልፋሉ ወሳኒ መስመር ቀይሕ ባሕሪ ዝርከብ ዕጡቕ ጕጅለ፡ ቅድሚ ሕጂ ኣብ ልዕሊ መራኽብ መጥቃዕቲ ፈንዩን ምስ ዞባዊ ሓይሊ ምትእስሳር ፈጢሩን እዩ። በዚ ድማ ኣብቲ ኣገዳሲ ንግዳዊ መስመር ዓለም ወጥሪ ክውስኽ ይገብር ኣሎ።

ናብ ሳልሳይ ኲናት ዓለም ነምርሕ ዲና ዘለና?

ኣመሪካን እስራኤልን ምስ ኢራን ዘካይድኦ ዘለዋ ኲናት ልዕሊ ሓደ ወርሒ ኣብ ዘቝጸረሉ፡ ኣብ ማእከላይ ምብራቕ ዝካየድ ዘሎ ግጭት ናብ ዝበኣሰ ከይዓርግ ስክፍታታት ኣሕዲሩ ኣሎ።

ድሕሪ 50 ዓመት ናብ ወርሒ ዝተወንጨፈት ዳግማዊት ኣርተሚስ

ቀንዲ ዕላማ ናይዚ በረራ ንምንቅስቓስ ናይታ 'ኦርዮን' ተባሂላ ትፍለጥ ተሽከርካሪት-ጠፈር ንምፍታን፡ ከምኡ'ውን ንመጻኢ ብኸመይ ናብ ገጽ ምድሪ ምዕላብ ከምዝክኣልን ንምፍላጥ ዝሕግዝ ፈተነታት ምክያድ እዩ።

ብሚሳይላት ዒላማ ዝዀና ምዕሩጋት ዓድታት - ኲናት ኢራን መጻኢ ሃገራት ወሽመጥ ዓረብ ብኸመይ'ዩ ክቐርጾ?

ሃገራት ወሽመጥ ዓረብ ኣገዳስነተን ኣይክጎድልን፤እንተዀነ ኲናት ኢራን ኣቃውማአን ክቕየርን ወተሃደራዊ ሓይሊ ከጠናኽራን ከም ዝገብረን ክኢላታት ይዛረቡ።

ኣመሪካ ዩራንየም ኢራን ክትሕዝ እንተፈቲና 'ሓደገኛ ክዀኑ ዝኽእሉ ሚልዮን ነገራት'

ንመኽዘን ዩራንየም መቁጽጻር ሓደ ካብቶም "ኣብ ታሪኽ ኣዝዮም ዝተሓላለኹ ፍሉያት ስርሒታት" ክኸውን'ዩ ክብል ሓደ በዓል ስልጣን ምክልኻል ነበር ንቢቢሲ ሓቢሩ።

ብምስላታት ትግርኛ ዝተሰነየ መጠንቀቕታ ኣብይ ኣሕመድ

ቀዳማይ ሚኒስትሪ ኣብይ ኣሕመድ፡ ምስላታት ትግርኛ ብምጥቃም ንትግራይን ኤርትራን ተሪር መጠንቀቕታታት ኣሕሊፉ። "ጥሩፍ ጸረ-ለውጢ፡" ብምባል ዝወረፎም ኣብ ትግራይ ዝርከቡ መራሕቲ ህወሓት፡ "ምስ ጨና ልምዓት ዘይፈልጡ ግዳማዊ ሓይልታት ወዘልዘል ይብሉ ኣለው፡" ብምባል'ዉን ነቒፉዎም።

እስራኤልን ኣመሪካን ስለምንታይ ንኢራን ኣጥቂዐን፡ እቲ ኲናትከ ክሳዕ መዓስ ክጸንሕ ይኽእል?

ክሳብ ሰኑይ 2 ለካቲት 2026፡ ቀይሕ ወርሒ ኢራን ኣብታ ሃገር፡ ኣብ 130 ቦታታት 555 ሰባት ከም ዝተቐትሉ ገሊጹ። ብመሰረት ሓበሬታ ሰበስልጣን ኢራን፡ ኣብ ደቡባዊ ኢራን ኣብ ጥቓ መደበር ዘብዒ ሰውራ ኢራን ኣብ ዝርከብ ቤት ትምህርቲ ብዝተፈጸመ መጥቃዕቲ፡ ህጻናት ዝርከብዎም ልዕሊ 150 ሰባት ተቐቲሎም።

ላዕለዋይ መንፈሳዊ መራሒ ኢራን- ኣያቶላህ ዓሊ ኻመኒ- መን'ዩ?

ንሱ፡ ኣብ ዓንኬል እቲ ኣዝዩ ሕልኽልኽ ዝበለ ሕምብርቲ ስልጣን ኮፍ ኢሉ ይርከብ፤ ዝዀነ ህዝባዊ ፖሊሲ ከጽድቕን ክነጽግን ዝኽእል ገባርን ሓዳግን ጥራይ ኣይኰነን። ንሕጹያት መራሕቲ ብኢደ ወነኑ ከቐምጥን ከልዕልን ዝኽእል ስልጣን ኣለዎ።

ኮሚቴ ወልቃይት፡ ኣብ ጉዳይ ቤትፍርዲ ቦርድ መረጻን ስምረትን ኣትዩ ክማጎት ሓቲቱ

ኮሚቴ ወልቃይት፡ እቲ ኣብ መንጎ ኣመልካቲ ደሞክራስያዊ ሰልፊ ስምረት ትግራይን ቦርድ መረጻ ኢትዮጵያን ኣብ ቤትፍርዲ ዝርአ ዘሎ ጉዳይ መሰሉን ረብሓኡን ዝትንኪ ምዃኑ ብምግላጽ፡ ኣብቲ ጉዳይ ኣትዩ ክማጐት ብጠበቓኡ ኣቢሉ ንላዕለዋይ ቤትፍርዲ ፈደራል ከም ዝሓተተ ኣፍሊጡ።

ወተሃደራት እስራኤል፡ ንፍልስጤማዊ ቈልዓ ብጥይት ሃሪሞም ክሳብ ዝመውት ደው ኢሎም ምርኣዮም ዘረጋገጸ ቪድዮ

እቶም ወተሃደራት - ብድምር 14 - ድሕሪኡ ብውሑዱ ን45 ደቓይቕ ኣብ ዙርያ ጃድ ብዘይ ገለ ዕላማ ደው ኢሎም፡ ንሱ ድማ ካብ ሓደ ወይ ልዕሊኡ ብጥይት ዝተሃረመሉ ክፍሊ ኣካላቱ ይደሚ ነይሩ።